Việt Nam lần đầu công bố Báo cáo An ninh năng lượng

Tham dự Diễn đàn có các đồng chí: Ngô Đông Hải, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương; Tạ Đình Thi, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội; Nguyễn Việt Sơn, Thứ trưởng Bộ Công Thương.

Diễn đàn An ninh năng lượng quốc gia năm 2026 có chủ đề "Năng lượng tự chủ - Mạch máu của tăng trưởng hai con số", với sự có mặt của gần 500 đại biểu đại diện các bộ, ban, ngành, đại sứ quán, địa phương, hiệp hội doanh nghiệp, doanh nghiệp, các tổ chức quốc tế và các chuyên gia, nhà khoa học đến từ các Viện, trường.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Việt Sơn đề nghị diễn đàn tập trung năm nội dung: thể chế; bảo đảm đủ điện năm 2027 - 2028; tự chủ nhiên liệu và dự trữ; dự báo, điều hành dựa trên dữ liệu; chuyển dịch năng lượng gắn với huy động vốn, tiết kiệm năng lượng, tự chủ công nghệ.

Theo Báo cáo An ninh năng lượng Việt Nam 2026, hệ thống năng lượng toàn cầu đối mặt nhiều cú sốc lớn. Eo biển Hormuz bị phong tỏa nhiều tháng, khiến chuỗi cung ứng năng lượng chịu sức ép. Giá dầu Brent có thời điểm lên 118,35 USD/thùng. Nắng nóng và hiện tượng El Nino đẩy nhu cầu điện lên mức kỷ lục, trong khi sản lượng thủy điện cả năm của Việt Nam có thể thấp hơn năm 2025 khoảng 18,5 tỷ kWh.

Tính đến ngày 9-11, trong 177 quốc gia được báo cáo khảo sát, có 102 quốc gia gặp khó khăn về năng lượng. Chỉ 13 quốc gia duy trì được trạng thái ổn định, trong đó có Việt Nam.

Việt Nam bảo đảm cung ứng điện trong bối cảnh nhu cầu tăng cao. Điện sản xuất và nhập khẩu năm 2026 ước đạt 356,2 tỷ kWh, tăng 10,3% so với năm 2025 và cao hơn kịch bản cơ sở khoảng 6,2 tỷ kWh.

Công suất cực đại toàn hệ thống đạt 57.537MW vào ngày 24-6-2026, trong đó miền Bắc đạt 30.248MW. Dù phụ tải tăng cao, cả nước không phải cắt điện luân phiên. Điện thương phẩm 10 tháng năm 2026 tăng 9,84%.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Việt Sơn, hệ thống điện đã vượt qua 3 đợt nắng nóng cực đoan mà không phải cắt điện luân phiên dù nhu cầu điện tăng cao và nguồn thủy điện chịu tác động của thời tiết.

Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Việt Sơn cũng nêu ra những hạn chế trong bảo đảm an ninh năng lượng. Năm 2025, tỷ trọng nhập khẩu ròng năng lượng trên tổng cung năng lượng sơ cấp đạt 43,9%. Việt Nam chưa đạt mục tiêu dự trữ xăng dầu khoảng 90 ngày nhập ròng theo Nghị quyết 70-NQ/TW, đồng thời chưa hình thành hệ thống dự trữ quốc gia riêng cho dầu thô.

Bên cạnh đó, phụ tải điện miền Bắc tăng cao, nhiều dự án nguồn và lưới điện còn vướng mắc về cơ chế, mặt bằng và vốn.

Báo cáo cũng ghi nhận xăng E10 được bán trên toàn quốc từ tháng 6-2026, góp phần giảm ước tính khoảng 2,5 triệu tấn CO2 mỗi năm.

Nhà nước đã dành hơn 64.000 tỷ đồng thực hiện các chính sách giảm thuế, phí xăng dầu và tạm ứng Quỹ bình ổn giá. Tại thời điểm ngày 26-10, giá xăng bán lẻ tại Việt Nam bằng khoảng 63% mức bình quân thế giới, thấp nhất trong nhóm 16 nền kinh tế được so sánh.

Thứ trưởng Nguyễn Việt Sơn nhấn mạnh, "năng lượng phải đi trước một bước, tự chủ năng lượng là nền tảng của tự chủ kinh tế” và chuyển mạnh tư duy bảo đảm an ninh năng lượng từ “bảo đảm đủ cung” sang “an toàn, ổn định, tự chủ, bền vững".

Báo cáo cho biết bảo đảm an ninh năng lượng năm 2027 khó khăn, năm 2028 còn khó khăn hơn khi nhu cầu điện tiếp tục tăng khoảng 10% trên nền cao, nguồn điện nền mới chưa kịp vào vận hành, El Niño có thể kéo dài tới khoảng tháng 6/2027. Công suất cực đại miền Bắc năm 2027 dự báo 32.693 - 34.865 MW.

Theo chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ Công thương Lê Mạnh Hùng về phương thức vận hành hệ thống điện quốc gia ngày 7-11-2026 đã nhấn mạnh, trong mọi trường hợp phải cung ứng đủ năng lượng, đặc biệt là điện, cho phát triển kinh tế và đời sống nhân dân. Các công trình nguồn, lưới bắt buộc vào vận hành năm 2027 phải thực hiện bằng được; ma trận công việc phải đi liền với ma trận trách nhiệm, ma trận rủi ro; việc thiết kế giải pháp là để phòng rủi ro tăng trưởng, không phải để tính phương án lùi.