Ngoại giao nguyên thủ ở Trung Quốc

Tăng đối thoại

Tân Hoa xã dẫn lời người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Guo Jiakun cho biết, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Donald Trump sẽ có cuộc trao đổi quan điểm sâu rộng về các vấn đề lớn liên quan đến quan hệ Trung Quốc - Mỹ và hòa bình, phát triển thế giới. Theo ông Guo Jiakun, Trung Quốc sẵn sàng hợp tác với Mỹ trên tinh thần bình đẳng, tôn trọng và cùng có lợi để mở rộng hợp tác, giải quyết những khác biệt và mang lại sự ổn định và chắc chắn hơn cho một thế giới đầy biến động và thay đổi.

Theo kênh France24 (Pháp), cuộc gặp thượng đỉnh lần này dự kiến đề cập nhiều vấn đề, từ thuế quan, đất hiếm đến xung đột tại Iran. Trong khi đó, tạp chí The Diplomat (Mỹ) nhấn mạnh cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh căng thẳng thương mại Mỹ - Trung tiếp tục leo thang. Thuế quan đối với một số mặt hàng đã tăng lên tới 145%, kim ngạch thương mại song phương giảm khoảng 30%, còn xuất khẩu của Trung Quốc sang Mỹ sụt giảm ước khoảng 130 tỷ USD. Căng thẳng gia tăng sau khi Washington cáo buộc Bắc Kinh đánh cắp quyền sở hữu trí tuệ liên quan đến AI, trong khi hai bên tiếp tục mở rộng các biện pháp gây sức ép, từ kiểm soát xuất khẩu đất hiếm, linh kiện pin đến điều tra thương mại và điều chỉnh thuế quan.

Dù vậy, The Diplomat cho rằng kênh ngoại giao giữa hai nước vẫn được duy trì. Cuộc gặp thượng đỉnh tại Trung Quốc nhiều khả năng nhằm củng cố ranh giới hơn là tạo đột phá. Kết quả thực tế nhất có thể là gia hạn thỏa thuận đình chiến thương mại mong manh mà hai bên đạt được trước đó. Còn theo THX, đây là cuộc gặp trực tiếp đầu tiên giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sau hơn 6 tháng kể từ cuộc gặp tại Busan, Hàn Quốc, năm 2025. Truyền thông Trung Quốc cho biết trong cuộc điện đàm gần đây, ông Tập Cận Bình nhấn mạnh hai bên cần tăng cường đối thoại, kiểm soát bất đồng, mở rộng hợp tác thực chất và xây dựng lòng tin lẫn nhau.

Hồ sơ Iran

Đài RFI (Pháp) dẫn lời chuyên gia Edgard Kagan của Trung tâm Nghiên cứu chiến lược và quốc tế (Mỹ) nhận định, Iran hiện là hồ sơ cực kỳ quan trọng đối với Mỹ. Bắc Kinh có khả năng tác động tới Tehran và điều này khiến Washington khó có thể bỏ qua vai trò của Trung Quốc nếu muốn tìm kiếm một lối thoát ngoại giao.

Cuộc gặp thượng đỉnh tại Trung Quốc vì vậy thu hút sự chú ý của quốc tế, khi phản ánh sự dịch chuyển tương quan quyền lực trong bối cảnh Mỹ bị phân tán bởi chiến sự Trung Đông, còn Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng toàn cầu. Nếu Tổng thống Mỹ cần một thắng lợi ngoại giao để củng cố hình ảnh lãnh đạo cường quốc, thì Chủ tịch Trung Quốc cũng có cơ hội khẳng định vai trò của nước này như một trung tâm không thể thiếu trong xử lý các cuộc khủng hoảng quốc tế hiện nay.

Nhà nghiên cứu Tô Hiểu Huy của Viện Nghiên cứu các vấn đề quốc tế Trung Quốc cho rằng, ngoại giao nguyên thủ tiếp tục đóng vai trò then chốt trong việc định hướng quan hệ Trung Quốc - Mỹ, giúp hai bên tránh những tính toán sai lầm, quản lý khác biệt và thúc đẩy quan hệ ổn định hơn.