Iran đóng cửa eo biển Hormuz
Trong tuyên bố được phát trên truyền hình nhà nước Iran, Bộ Chỉ huy Khatam al-Anbiya cho biết việc đóng cửa eo biển Hormuz là bước đi đầu tiên nhằm đáp trả điều mà Tehran cho là vi phạm cam kết của đối phương. Cơ quan này cảnh báo Iran có thể triển khai thêm các biện pháp khác nếu các hành động mà nước này coi là gây hấn tiếp tục diễn ra.
Phía Iran cáo buộc Mỹ không thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ theo Bản ghi nhớ (MoU) chấm dứt xung đột vừa đạt được giữa hai nước, đồng thời cho rằng Israel vẫn liên tục vi phạm thỏa thuận ngừng bắn tại miền Nam Lebanon, tiếp tục các hoạt động quân sự và chưa rút lực lượng khỏi một số khu vực ở miền Nam nước này.
Động thái mới nhất của Iran diễn ra trong bối cảnh căng thẳng khu vực tiếp tục ở mức cao bất chấp những nỗ lực ngoại giao nhằm duy trì thỏa thuận ngừng bắn giữa Mỹ và Iran cũng như ngăn chặn nguy cơ xung đột lan rộng tại Trung Đông. Trả lời phỏng vấn hãng tin Al Jazeera ngày 20-6, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Iran tuyên bố, Tehran sẵn sàng tiếp tục các cuộc đàm phán ngoại giao với Washington, nhưng Mỹ phải đảm bảo Israel tuân thủ các điều khoản của thỏa thuận chấm dứt chiến tranh.
Tổng thống Donald Trump và người đồng cấp Iran Masoud Pezeshkian hôm 17-6 ký MoU điện tử nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài hơn 3 tháng giữa hai nước. Bên cạnh việc mở lại eo biển Hormuz, bản thỏa thuận cũng đặt mục tiêu chấm dứt giao tranh tại Lebanon. Tuy nhiên, tờ Times of Israel ngày 20-6 xác nhận, 16 người đã thiệt mạng trong các cuộc không kích của quân đội Israel vào miền Nam Lebanon.
Nhiều nước tham gia duy trì đối thoại
Ngày 20-6, Pakistan thông báo, các cuộc đàm phán kỹ thuật để thực hiện thỏa thuận Mỹ - Iran nhằm chấm dứt cuộc chiến tranh Trung Đông sẽ được tổ chức ở Thụy Sĩ vào ngày 21-6. Tuyên bố của Bộ Ngoại giao Pakistan nêu rõ: "Sau việc ký kết Bản ghi nhớ Islamabad, đàm phán cấp kỹ thuật sẽ được tổ chức ở Burgenstock, Thụy Sĩ, vào ngày 21-6", đồng thời cho hay các nhà trung gian hòa giải của Pakistan và Qatar sẽ tham gia thảo luận với đại diện của Mỹ và Iran.
Cùng ngày 20-6, trong một cuộc phỏng vấn với hãng Fox News, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance tiết lộ, các đặc phái viên của Tổng thống Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner, đã đến Thụy Sĩ để đàm phán về vấn đề Iran. Ông Vance nói rằng có kế hoạch đến Thụy Sĩ và khả năng cuộc đàm phán có thể bắt đầu sớm nhất là trong ngày 21-6. Về phía Iran, truyền hình nhà nước cũng cho biết Tehran sẽ cử một phái đoàn tới Thụy Sĩ để tiến hành các cuộc đàm phán với Mỹ liên quan đến việc triển khai thỏa thuận tạm thời chấm dứt xung đột giữa hai nước. Trong một tuyên bố, Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ cho biết các nhà ngoại giao của nhiều quốc gia cùng ngày nhóm họp tại khu nghỉ dưỡng Burgenstock, gần thành phố Lucerne, miền Trung nước này, nhằm duy trì đối thoại về thỏa thuận sơ bộ giữa Mỹ và Iran.
Trong khi đó, Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) khẳng định, lực lượng Mỹ vẫn duy trì hiện diện quân sự và cảnh giác cao tại Trung Đông, dù căng thẳng có dấu hiệu hạ nhiệt sau các nỗ lực ngoại giao giữa Washington và Tehran. Ưu tiên là bảo vệ tự do hàng hải, ngăn chặn các hành động gây bất ổn, bảo đảm an toàn cho lực lượng Mỹ và đồng minh.
Giới phân tích cho rằng, việc CENTCOM công khai hoạt động tuần tra của tiêm kích F-16 nhằm phát tín hiệu Mỹ vẫn giữ đầy đủ năng lực tác chiến và khả năng phản ứng nhanh tại Trung Đông, đồng thời trấn an các đồng minh khi tiến trình đàm phán với Iran còn nhiều thách thức.
