Căng mình phòng chống cháy rừng

TPHCM cùng các tỉnh phía Nam đang bước vào cao điểm mùa khô với những đợt nắng nóng kéo dài, hanh khô, tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng ở mức rất cao, nhiều nơi đã ở cấp cảnh báo V - cấp cực kỳ nguy hiểm. Trước tình hình đó, các chủ rừng cùng chính quyền địa phương đang đồng loạt triển khai nhiều giải pháp phòng, chống cháy rừng (PCCR).

Sử dụng flycam, camera giám sát

Khu vực rừng núi Dinh - Thị Vải với diện tích khoảng 3.500ha (gồm các xã Châu Pha, phường Tân Hải, phường Long Hương của TPHCM) do Hạt Kiểm lâm Phú Mỹ quản lý nguy cơ cháy luôn ở mức cao. Nơi đây có hơn 110 ngôi chùa, am cốc nằm xen kẽ trong rừng và vào các dịp lễ, tết lượng người hành hương tăng cao, kéo theo nguy cơ phát sinh nguồn lửa từ việc thắp hương, đốt vàng mã. Tương tự, rừng khu vực núi Minh Đạm với diện tích hơn 2.100ha, trải dài qua các xã Long Hải, Phước Hải, Long Điền cũng là địa bàn trọng điểm về PCCR…

Xác định phương châm “phòng cháy hơn chữa cháy”, ngay từ đầu mùa khô các đơn vị kiểm lâm và ban quản lý rừng đã triển khai hàng loạt giải pháp cụ thể. Công tác phát dọn thực bì, làm đường băng cản lửa được thực hiện đồng loạt tại các khu vực trọng điểm; lực lượng chức năng tăng cường tuần tra, kiểm soát, đặc biệt tại các điểm có nguy cơ cao.

J5B.jpeg
Diện tích rừng ở xã Ia Le, tỉnh Gia Lai bị cháy lướt ẢNH: HỮU PHÚC

Ông Đinh Hải Dương, Trưởng phân khu quản lý rừng khu vực Long Hải thuộc Ban Quản lý rừng phòng hộ, đặc dụng TPHCM, cho biết, khu vực núi Minh Đạm từng xảy ra nhiều vụ cháy trong các năm trước, lại nằm gần khu du lịch và nương rẫy của người dân nên nguy cơ cháy lan rất lớn.

Còn tại Hạt Kiểm lâm Phú Mỹ (đơn vị đang quản lý hơn 12.000ha rừng trên địa bàn 15 xã, phường), để nâng cao hiệu quả giám sát, đơn vị đã đưa vào sử dụng các thiết bị bay không người lái (flycam), camera giám sát tại cửa rừng nhằm kịp thời phát hiện sớm các điểm cháy. Cùng với đó, hệ thống 3 chòi canh lửa, gần 50 bể chứa nước và lực lượng trực luôn sẵn sàng ứng phó khi có sự cố xảy ra theo phương châm “4 tại chỗ, 5 sẵn sàng”, đảm bảo xử lý nhanh nhất mọi tình huống.

Theo Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ NN-MT), trong ngày 9-4 tại Lâm Đồng có 58 xã, phường và đặc khu Phú Quý cảnh báo nguy cơ cháy rừng cấp V và 30 xã, phường cảnh báo nguy cơ cháy rừng cấp IV với hàng trăm ngàn héc ta.

Theo chân những cán bộ của Ban quản lý rừng phòng hộ Lâm Viên (tỉnh Lâm Đồng) đi kiểm tra PCCR tại các phường ở khu vực Đà Lạt, chúng tôi tận mắt chứng kiến các cánh rừng có nguy cơ cháy cao khi lớp thực bì đã khô héo suốt nhiều tháng qua. Với 22.109ha rừng bao phủ phần lớn diện tích khu vực Đà Lạt, rừng thông tại đây chiếm đa số vừa tạo độ che phủ vừa tạo cảnh quan cho Đà Lạt nhưng cũng dễ “bén” khi gặp lửa nên trách nhiệm càng nặng nề.

Thành lập các tổ phản ứng nhanh

Những ngày qua, dưới cái nắng như đổ lửa, cánh rừng khộp Vườn quốc gia (VQG) Yok Đôn (tỉnh Đắk Lắk) bước vào thời điểm khắc nghiệt nhất trong năm khi cây đồng loạt trút lá để thích nghi với nắng nóng kéo dài. Dưới tán rừng, lớp thảm thực vật khô giòn phủ dày, chỉ cần một mồi lửa nhỏ cũng có thể bùng phát thành đám cháy lớn. Nguy cơ cháy rừng tại khu vực đang được cảnh báo ở cấp độ V.

Ông Phạm Tuấn Linh, Giám đốc VQG Yok Đôn thông tin, năm nay dự báo nắng nóng kéo dài nên đơn vị đã chủ động triển khai nhiều giải pháp phòng chống cháy rừng như thành lập các tổ phản ứng nhanh để xử lý ngay khi phát hiện cháy, bố trí lực lượng kiểm lâm trực 24/24 giờ tại các khu vực có nguy cơ cháy cao. Tổ chức phát dọn thực bì, tạo các đường băng cản lửa tại những khu vực trọng điểm, đặc biệt chú trọng vùng giáp ranh rừng, nương rẫy của người dân, khu dân cư.

Cán bộ của vườn cũng thường xuyên tổ chức các đợt tuyên truyền, vận động người dân có nương rẫy giáp rừng khi đốt thực bì phải có sự giám sát của lực lượng chức năng. Ông Trương Thanh Hà, quyền Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm Gia Lai cho biết, do nắng nóng kéo dài, phần lớn các xã khu vực phía Tây đang ở mức cảnh báo cháy cấp V. Để ngăn chặn cháy rừng, Chi cục Kiểm lâm đã phân công lãnh đạo trực phòng cháy, chữa cháy rừng để kịp thời chỉ đạo, điều hành, xử lý ngay các tình huống phát sinh; đồng thời sẵn sàng huy động lực lượng, phương tiện, thiết bị khi có cháy xảy ra.

Dưới cái nắng hanh khô đặc trưng vùng duyên hải Nam Trung bộ, những cánh rừng tại VQG Núi Chúa - Phước Bình (tỉnh Khánh Hòa) đang bước vào thời điểm nhạy cảm nhất của mùa khô. Có mặt tại một chốt trực ở xã Vĩnh Hải, chúng tôi ghi nhận không khí làm việc khẩn trương. Từ sáng sớm, các tổ tuần tra đã tỏa đi kiểm tra những khu vực giáp ranh nương rẫy. Đến trưa, khi nhiệt độ tăng mạnh, gió thổi khô rát, các kiểm lâm viên gần như không rời mắt khỏi những triền rừng khô.

Đơn vị duy trì hàng chục điểm trực với hàng trăm người tham gia, tổ chức trực 24/24 giờ, đồng thời tăng cường tuần tra, phát dọn thực bì và phương châm “4 tại chỗ” được áp dụng triệt để nhằm phát hiện sớm và xử lý nhanh các điểm cháy. Theo ông Nguyễn Danh, Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Khánh Hòa, toàn tỉnh hiện có hơn 529.000ha rừng và đất lâm nghiệp, trong đó hơn 109.200ha rừng có nguy cơ xảy ra cháy.

Công tác phòng chống cháy rừng cũng được triển khai quyết liệt ở Cà Mau. Là đơn vị quản lý diện tích đất lâm nghiệp (có khả năng xảy ra cháy) lớn nhất tỉnh với diện tích trên 23.350ha, ông Trần Ngọc Thảo, Giám đốc Công ty TNHH MTV Lâm nghiệp U Minh Hạ cho biết, công ty đã bố trí lực lượng, phương tiện, máy bơm, trang thiết bị ứng trực 24/24 giờ ở những nơi trọng điểm có nguy cơ cháy cao và có chòi canh quan sát lửa. Tất cả máy bơm chữa cháy chuyên dụng, trang thiết bị, công cụ đính kèm phải hoạt động tốt, nhiên liệu đầy đủ và trong tư thế sẵn sàng khi có lệnh điều động tham gia chữa cháy rừng.

Còn tại tỉnh An Giang, Giám đốc Sở NN-MT Lê Hữu Toàn cho biết đã yêu cầu lực lượng kiểm lâm huy động tối đa nhân lực triển khai các biện pháp PCCR tại các khu rừng đặc dụng và rừng phòng hộ, cụ thể: Cày băng cản lửa (tạo ra những khoảng cách an toàn để ngăn lửa cháy lan); giảm vật liệu cháy (thu gom cỏ khô, thực bì tại các khu vực nhạy cảm); kiểm soát nguồn lửa (nghiêm cấm người dân vào rừng săn bắt, đốt tổ ong lấy mật hoặc sử dụng lửa gần bìa rừng).

Điểm mới trong công tác giữ rừng của An Giang là việc ứng dụng công nghệ hiện đại vào quản lý và giám sát như tại đặc khu Phú Quốc (nơi có hơn 36.000ha rừng với địa hình phức tạp), lực lượng kiểm lâm đang phối hợp với Vườn quốc gia Phú Quốc lắp đặt hệ thống camera thông minh tại các điểm cao chiến lược giúp nhận diện khói và điểm nhiệt bất thường để báo động ngay về trung tâm chỉ huy.

Sáng chế chữa cháy rừng giữa nắng lửa

Tại Công ty Lâm nghiệp Phong Điền (TP Huế) - đơn vị quản lý hơn 2.400ha rừng thông và keo tràm. Từ những chiếc xe máy có sẵn, cán bộ, nhân viên Công ty Lâm nghiệp Phong Điền mày mò cải tiến thành những chiếc xe đa năng.

Theo đó, xe máy được gia cố khung sườn chắc chắn, chịu tải trọng lớn rồi lắp đặt hai thùng chứa nước inox dung tích lớn đối xứng phía sau cùng một máy bơm cao áp đặt giữa. Khi xảy ra hỏa hoạn, nhân viên bảo vệ rừng cơ động di chuyển xe đa năng vượt địa hình phức tạp, hiểm trở mà xe chữa cháy chuyên dụng không thể tiếp cận.

Máy bơm trên xe đấu nối với hệ thống ống dẫn dài hơn 50m triển khai phun nước dập lửa. Quá trình dập lửa, nước từ các bồn chứa dự trữ sẵn ở bìa rừng được các nhân viên chuyển đến bằng xe máy hoặc xách tay, tiếp nước cho xe đa năng, kịp thời dập lửa khi đám cháy còn nhỏ.

Trong bối cảnh phương tiện chuyên dụng chưa hoàn toàn thích nghi với địa hình đồi núi dốc, những giải pháp thực tế như: xe máy đa năng, bể nước dự trữ ven rừng, chòi canh... đã phát huy tác dụng, góp phần bảo vệ lá phổi xanh của TP Huế.

VĂN THẮNG

Tin cùng chuyên mục