Thông thường khoảng cuối tháng 10, hầu hết các doanh nghiệp (DN) đã chuẩn bị xong kế hoạch dự trữ nguồn hàng tết. Thế nhưng năm nay, tình hình khác hẳn.
Sức mua sẽ khó tăng
Sức mua trên thị trường vào thời điểm cuối năm sẽ khó có thể đạt như mong muốn – đây là nhận xét chung của hầu hết các siêu thị tại địa bàn TPHCM. Nguyên nhân chính, theo ông Ngô Văn Hải, Phó Giám đốc siêu thị Citimart, nếu so sánh với năm ngoái, mặt bằng giá các mặt hàng thiết yếu đã tăng bình quân từ 20% đến 30%.
Giá tăng trong khi thu nhập của người dân gần như không tăng, khiến người tiêu dùng phải cân nhắc thật kỹ trước khi quyết định mua hàng hóa. Theo đó, cơ cấu tiêu dùng từ đầu năm đến nay cũng đã có sự thay đổi rất lớn. Đó là, sức mua nhóm các mặt hàng thiết yếu vẫn đảm bảo, trong khi các nhóm hàng khác giảm khá mạnh. Cũng theo ông Hải, nếu những năm trước doanh thu của Citimart tăng khoảng 20%-30%, thì 10 tháng đầu năm 2008 mức tăng vẫn đảm bảo con số này. Tuy nhiên, nếu trừ yếu tố tăng giá hàng hóa thì doanh thu tại Citimart không tăng.
Bánh, kẹo do các doanh nghiệp trong nước sản xuất, cung ứng cho các siêu thị phục vụ tết năm nay khá phong phú. Ảnh: THÀNH TÂM
Căn cứ vào nhu cầu mua sắm, Citimart cũng đã bắt tay vào việc chuẩn bị hàng Tết, theo hướng đầu tư mạnh cho việc dự trữ nhóm các mặt hàng thiết yếu như dầu ăn, nước mắm, thực phẩm chế biến, công nghệ phẩm nhằm ổn định giá bán từ nay đến cuối năm. Riêng nhóm hàng bánh kẹo, siêu thị không cần chuẩn bị trước vì nhu cầu có thể bị giảm.
Tại hệ thống các chợ truyền thống, không khí chuẩn bị hàng tết rất trầm lắng. Một số tiểu thương kinh doanh ngành hàng bánh mứt và chạp phô khu vực tầng hầm chợ An Đông cho biết, sức mua từ đầu năm đến nay đã giảm mạnh nên họ cũng không mặn mà chuẩn bị hàng hóa.
Đại diện Ban quản lý chợ An Đông cũng cho rằng, chưa có năm nào sức mua tại chợ lại giảm mạnh như năm nay, do vậy việc thực hiện chương trình khuyến mãi kích cầu tiêu dùng trong tháng 9 vừa qua cũng không đạt như mong muốn. Những năm trước, sức mua trong tháng khuyến mãi tăng tới 30% thì năm nay chỉ tăng được từ 5%-10% so với tháng 8!
Sức mua giảm mạnh cũng đồng nghĩa vốn lưu động của tiểu thương rất hạn hẹp, dẫn đến thực trạng có khá nhiều hộ kinh doanh buộc phải đi vay nóng để cầm cự qua ngày. Không riêng các chợ, tại các cửa hàng kinh doanh quần áo trên đường phố cũng đang thực hiện các đợt bán hàng đại hạ giá từ 20%-70% đối với tất cả các mặt hàng. Hạ giá, đẩy mạnh giải quyết lượng hàng tồn kho để thu hồi vốn đang là bài toán được rất nhiều doanh nghiệp, tiểu thương áp dụng trong tình hình hiện nay. Tuy nhiên, nhiều cửa hàng cho rằng, hạ giá nhưng sức mua vẫn không tăng nên tình hình kinh doanh ngày càng khó khăn hơn.
Tiến thoái lưỡng nan
Tổng Công ty Thương mại Sài Gòn (Satra) là một trong những DN chủ lực trong việc chuẩn bị và dự trữ hàng tết. Ông Nguyễn Minh Hùng, Chánh Văn phòng Satra cho biết, dù Satra chưa tập hợp và chưa chốt lại lượng hàng hóa của từng DN thành viên nhưng với thực tế đang diễn ra có thể khẳng định, chưa có năm nào việc dự trữ hàng tết lại tăng cao như năm nay. Theo ông Hùng, nguyên nhân chính là giá nhiều mặt hàng trong thời điểm vừa qua rất thuận lợi cho việc chuẩn bị nguồn hàng, đặc biệt là 2 mặt hàng thịt heo và gạo. Trong khi đó, nhiều khả năng sức mua sẽ không tăng trong năm nay vì nhiều lý do.
Ngoài vấn đề sức mua, một vấn đề khá nan giải các DN đang phải đối mặt chính là yếu tố giá hàng hóa đang giảm rất mạnh. Satra được UBND TPHCM giao nhiệm vụ dự trữ 3.500 tấn gạo với mức giá 8.000-9.000đồng/kg. Thế nhưng, trong mấy ngày gần đây, giá gạo cùng loại này giảm xuống chỉ còn 5.000đồng/kg. Điều này đồng nghĩa, Satra đã bị lỗ tới 4 tỷ đồng chỉ riêng đối với mặt hàng gạo.
Tương tự, cho đến nay chưa ai có thể hình dung được giá bán thịt heo và gia cầm trong thời gian tới sẽ chuyển biến theo hướng nào, bởi lẽ hiện nay, các DN chăn nuôi đã liên kết khá chặt chẽ với các vệ tinh để chuẩn bị nguồn hàng cho tết, trong khi đó, chỉ riêng TPHCM, hàng trăm container thịt vẫn còn nằm ở cảng chờ tiêu thụ. Trước tình hình trên, ông Trần Thành Nam – Phó Tổng Giám đốc Satra - lo lắng: chúng tôi đã và đang chuẩn bị nguồn hàng nhằm đảm bảo đúng tiến độ như thành phố giao nhưng gạo từ Campuchia dồn về VN với giá cực rẻ, còn thịt nhập khẩu vẫn còn rất nhiều, nếu không tính toán cẩn thận, các DN càng dự trữ nhiều sẽ càng bị lỗ lớn!
Một số DN sản xuất cũng cho biết, thông thường đến tháng 10 là kế hoạch sản xuất hàng Tết đã xong. Nhưng năm nay, tình hình khác hẳn, các đơn hàng nhận được trong ngắn hạn, từ 1-2 tháng chứ không đặt theo quý như trước đây. Bản thân DN cũng chỉ muốn sản xuất cầm chừng, đến đâu hay đến đó nhằm bảo toàn đồng vốn.
Đối với các mặt hàng nhập khẩu, đầu tháng 11 là thời điểm chốt hàng nhưng nhiều đơn vị lại đang rơi vào tình thế “tiến thoái lưỡng nan”. Một số loại bánh kẹo hút khách trong những mùa tết trước vì vừa có hình thức đẹp, vừa phù hợp với túi tiền của nhiều người tiêu dùng như Khongguan, Church, Snickers… đều có sự cố về melamine nên các nhà phân phối rất e ngại. Với các mặt hàng chế biến thủ công như mứt tết các loại, tiểu thương tại các chợ cũng không mặn mà trong việc chuẩn bị vì nếu sức mua không tăng thì họ lãnh đủ!
Theo số liệu của Cục Thống kê TPHCM, loại trừ yếu tố biến động giá, lượng hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng 10 tháng đầu năm 2008 chỉ tăng 13,3% (trong khi cùng kỳ năm ngoái tăng 15,5%). Nhiều DN nhận định sức mua trong mùa tết năm nay sẽ không tăng mạnh như trước đây. “Chiếc bánh” không lớn thêm nên để tăng doanh thu, các nhà sản xuất và kinh doanh sẽ buộc phải bước vào cuộc cạnh quyết liệt về hình thức, chất lượng và giá cả.
Giá bánh kẹo, thực phẩm chế biến sẽ giảm từ 5%-10% |
THÚY HẢI
